Ιδιωτικοποιημένη λογοκρισία και παρακολούθηση

trustΔιαρροή επικοινωνίας της ΕΕ – Μέρος 1ο: Ιδιωτικοποιημένη λογοκρισία και παρακολούθηση

Χάρτης των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της ΕΕ: Τηρουμένης της αρχής της αναλογικότητας, περιορισμοί [των θεμελιωδών δικαιωμάτων] επιτρέπεται να επιβάλλονται μόνον εφόσον είναι αναγκαίοι και ανταποκρίνονται πραγματικά σε στόχους γενικού ενδιαφέροντος που αναγνωρίζει η Ένωση ή στην ανάγκη προστασίας των δικαιωμάτων και ελευθεριών των τρίτων.
ΧΑΡΤΗΣ ΤΩΝ ΘΕΜΕΛΙΩΔΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ, 2012/C 326/02, Άρθρο 52 “Εμβέλεια και ερμηνεία των δικαιωμάτων και των αρχών”, παρ. 1 http://eur-lex.europa.eu/legal-content/EL/TXT/HTML/…

Ένα σχέδιο ανακοίνωσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τις πλατφόρμες[1] έχει διαρρεύσει. Οι προτάσεις σχετικά με τη ρύθμιση του “παράνομου” ή “επιβλαβούς” περιεχομένου είναι εξαιρετικά ανησυχητικές. Εν ολίγοις, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή φαίνεται διατεθειμένη να παραιτηθεί εντελώς από την έννοια του νόμου. Αντ’ αυτού, η ρύθμιση της ελευθερίας του λόγου ωθείται στα χέρια της Google, του Facebook και άλλων.
[1] http://www.politico.eu/…/2016/04/Platforms-Communication.pdf

Σε σχέση με την ρύθμιση για τα οπτικοακουστικά (για να γίνει η ενημέρωση της Οδηγίας για τις Υπηρεσίες Οπτικοακουστικών Μέσων Επικοινωνίας / Audiovisual Media Services Directive (AVMSD)[2] της ΕΕ), το σχέδιο βασίζεται σε ένα ερευνητικό πρότζεκτ, το EU Kids Online[3] που δείχνει ότι “τα παιδιά όλο και περισσότερο εκτίθενται σε επιβλαβές περιεχόμενο μέσω πλατφορμών διαμοιρασμού βίντεο”. Αυτό το ερευνητικό πρότζεκτ όμως δεν δείχνει στην πραγματικότητα καθόλου κάτι τέτοιο -ερευνά την αντίληψη των παιδιών στον κίνδυνο και δεν παρέχει λεπτομερή ανάλυση σε βάθος χρόνου κάποιας πραγματικής έκθεσης σε περιεχόμενο.
[2] https://ec.europa.eu/…/audiovisual-media-services-directive…
[3] http://www.lse.ac.uk/…/EU…/Reports/Intheirownwords020213.pdf

Σε σχέση με το πραγματικό κίνητρο πίσω από τις προτάσεις για την ιδιωτικοποίηση της λογοκρισίας (copyright), το σχέδιο μιλά για πλατφόρμες, “που κάνουν διαθέσιμο περιεχόμενο που προστατεύεται από πνευματικά δικαιώματα και έχει φορτωθεί από τελικούς χρήστες”. Αυτή η διατύπωση είναι πολύ σκόπιμη. Ενώ η Οδηγία Ηλεκτρονικού Εμπορίου[4] (E-Commerce) παρέχει προστασία σχετικά με την ευθύνη των hosting εταιρείων που φιλοξενούν παθητικά περιεχόμενο για λογαριασμό των χρηστών τους, η διατύπωση “κάνουν διαθέσιμο” είναι μια ενεργή χρήση του περιεχομένου για το οποίο ο κάτοχος των πνευματικών του δικαιωμάτων έχει “το αποκλειστικό δικαίωμα να επιτρέπει ή να απαγορεύει, την άμεση ή έμμεση, προσωρινή ή μόνιμη αναπαραγωγή με οποιοδήποτε μέσο και μορφή, εν όλω ή εν μέρει”[5]. Ως εκ τούτου, κάθε περίπτωση που “κάνει διαθέσιμο” περιεχόμενο από διαδικτυακές πλατφόρμες χωρίς την προηγούμενη συναίνεση του δικαιούχου θα αποτελεί μη τήρηση των πνευματικών δικαιωμάτων, για την οποία η πλατφόρμα θα είναι υπεύθυνη και άρα υπόλογη. Η μόνη επιλογή για να είναι υπεύθυνη για να “κάνει διαθέσιμο” από τους πελάτες της, θα είναι να υποβάλλει κάθε προσθήκη περιεχομένου που γίνεται από τους χρήστες, σε έναν προκαταρκτικό έλεγχο, σε φιλτράρισμα και/ή κατάργηση σε περίπτωση που υπάρχει αμφιβολία για τα πνευματικά δικαιώματα. Οι διαδικτυακές πλατφόρμες ήδη διαγράφουν τεράστιες ποσότητες από απολύτως νόμιμο περιεχόμενο[6] που ανεβαίνει από τους χρήστες και μια τέτοια ρύθμιση θα έδινε ένα επιπλέον νέο κίνητρο για να γίνει η κατάσταση ακόμα χειρότερη.
[4] http://eur-lex.europa.eu/legal-content/EL/TXT/HTML/…
[5] Άρθρο 2 “Δικαίωνα αναπαραγωγής” http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do…
[6] https://www.techdirt.com/…/premier-league-uses-copyright-to…

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξετάζει ακόμη να αναθέσει στα μεγάλα online μονοπώλια να αναλάβουν “πιο αποτελεσματική” δράση για την προστασία των “βασικών κοινωνικών αξιών”. Πιο αποτελεσματική από τι; Ποιες αξίες; Με τι τρόπο εποπτείας; Ακολουθώντας ποιους κανόνες; Χωρίς καθόλου κανόνες, σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή -θα πρέπει να γίνει με τη χρήση “αποτελεσματικής εθελοντικής δράσης”. Και με τι θα μοιάζει αυτή η δράση; Το Facebook έχει ήδη ξεκινήσει πειράματα που δείχνουν ότι έχει τη δύναμη να χειραγωγήσει τις εκλογές[7], να χειραγωγήσει τη διάθεση των ανθρώπων[8] ή ακόμα και να χειραγωγήσει τους ανθρώπους που εργάζονται σε ένα συγκεκριμένο κτίριο[9]. Δεν εξετάζονται κανόνες για να περιορίσουν τέτοια συμπεριφορά.
[7] http://www.businessinsider.com/facebooks-news-feed-voting-e…
[8] http://www.theatlantic.com/…/everything-we-know-abo…/373648/
[9] http://fusion.net/…/facebook-ads-geotargeting-political-lo…/

Αξίζει να σημειωθεί ότι, η προσέγγιση αυτή δεν προτείνεται λόγω του ότι υπάρχει άγνοια εκ μέρους της Επιτροπής -το κείμενο αναφέρεται ρητά σε καταστάσεις όπου “η πληροφορία φιλτράρεται μέσω αλγορίθμων ή χειραγωγείται μέσω των αδιαφανών διαδικασιών διαχείρισης”, άρα ξέρουν. Πώς μπορεί όμως αυτό να αντιμετωπίσει τον κίνδυνο στις “βασικές κοινωνικές αξίες” μας; Προφανώς, αυτό θα επιτευχθεί με την εξασφάλιση “της μη διάκρισης ή με την εξασφάλιση της διαφανούς, δίκαιης και χωρίς διακρίσεις πρόσβαση στις πληροφορίες”, όταν η πρόσβαση στις πληροφορίες θα “χειραγωγείται μέσω των αδιαφανών διαδικασιών διαχείρισης”. Η κραυγαλέα αντίφαση δεν είναι προφανώς αντιληπτή σε όποιον έγραψε αυτό το τμήμα του κειμένου.

Η Επιτροπή επίσης αναγνωρίζει μια ανησυχία από την πλευρά των διαδικτυακών πλατφορμών που θα μπορούσαν να γίνουν υπεύθυνοι για το παράνομο υλικό, για το αν έχουν τα συστήματα για τη διενέργεια προληπτικής παρακολούθησης. Ως εκ τούτου, προτείνει ότι τα μέτρα που απαιτούνται για να “παρέχουν βεβαιότητα” στις επιχειρήσεις “ότι θα τους επιτρέπει να αναλάβουν μία τέτοια υπεύθυνη συμπεριφορά”.

Δυστυχώς, υπάρχει επίσης και μια οριστική απόδειξη του γεγονότος ότι το όλο το κείμενο (υποτίθεται ότι) είναι ένα παράδειγμα πολιτικής που βασίζεται σε αποφάσεις μέσα από αποδείξεις: αυτό που προβλέπεται από τη δήλωση ότι η επέκταση ορισμένων υποχρεώσεων για τις διαδικτυακές πλατφόρμες “έχει επιβεβαιωθεί από τις απαντήσεις των δημοσίων διαβουλεύσεων για την Αναθεώρηση της Οδηγίας για τις Τηλεπικοινωνίες και την Προστασία της Ιδιωτικής Ζωής” (Telecoms Review and the ePrivacy Directive Review). Η δημόσια διαβούλευση σχετικά με την Οδηγία για την Προστασία της Ιδιωτικής Ζωής δεν έχει ολοκληρωθεί και ξεκίνησε μόλις δύο εβδομάδες πριν να δημοσιευθεί το προσχέδιο που διέρρευσε -οπότε δεν έχει επιβεβαιωθεί τίποτα ακόμα! Ομοίως, το κείμενο αναφέρεται στην “επιτυχία” του “αυτορρυθμιζόμενου” κανονιστικού Διαδικτυακού Φόρουμ για την τρομοκρατία και την ομιλία μίσους, ακόμη και αν το εν λόγω πρότζεκτ δεν έχει παράγει τίποτα, εκτός από ορισμένα καθησυχαστικά δελτία τύπου[10].
[10] http://europa.eu/rapid/press-release_IP-15-6243_en.htm

Περίληψη: Η βασική κοινωνική αξία των προβλέψιμων και υπόλογων περιορισμών των θεμελιωδών δικαιωμάτων είναι σε κίνδυνο. Με αποδείξεις που μορφοποιούνται έτσι ώστε να ταιριάζουν σε προϋπάρχουσες πολιτικές, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή φαίνεται πρόθυμη να εξασφαλίσει ότι τα online μονοπώλια θα παρακολουθούν την online δραστηριότητα, θα αναλαμβάνουν δράση για να αφαιρούν οποιοδήποτε περιεχόμενο που δημιουργεί νομικούς κινδύνους γι’ αυτά και αυθαίρετα θα αστυνομεύουν το περιεχόμενο για να “προστατεύσουν” ακαθόριστες και απροσδιόριστες “κοινωνικές αξίες”. Αντί για τους νόμους, θα έχουμε όρους χρήσης υπηρεσίας. Αντί για λογοδοσία, θα έχουμε ασύδοτη λογοκρισία που επιβάλλεται από ένα σύστημα όπου, όπως το περιγράφει με τα δικά της λόγια η Επιτροπή, “η πληροφορία (θα) φιλτράρεται μέσω αλγορίθμων ή (θα) χειραγωγείται μέσω των αδιαφανών διαδικασιών διαχείρισης”.

Όλο αυτό θα δημιουργήσει, ελπίζει η Επιτροπή, “τις κατάλληλες συνθήκες πλαισίου για την εμπιστοσύνη των χρηστών, την καινοτομία και τη δημιουργία αξίας στην Ευρώπη”.

Σίμος Δαλκυριάδηςhttps://www.facebook.com/groups/piratepartyGR/permalink/1033495226743157/

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s